abdisalaanow, Kulmiye miyuu ka fiicanyay SNM-ti aad sida bilaa sharafta ah uga goosatay maalintay ugu qadhaadhayd?
  Sawir:  Prof. Cabdisalan Yaasiin oo jooga shirki Kulmiye ee March 2008

Tan iyo inti la aasaasay jaamacadaha Somaliland waxaa soo maray Gudoomiyayaal dhawr ah. Dhamaantood mid ayay isaga mid ahaayeen, taas oo ahayd iska ilaalinta inay dhex galaan Siyaasadda Somaliland si ay u dhawraan sharafta mansabka ay u hayaan ardayda jaamacadeed ee ay matalaan. Gudoomiyayashaasi waxa ay shaadhadka sharafta leh ee jaamacaduhu u galiyeen ka dhawreen inay kaga duusho wasakhda siyaasadda Somaliland, waxaana lagu yaqaanay inay ka fogaadaan gabi ahaanba wax siyaasad ah inta ay xilkooda hayaan.
 Laakiin waayadan dambe

waxaa dhaqan cusub oo aan lagu aqoon gudoomiyayaasha jaamacadaha Somaliland keenay ninka lagu magacaabo Prof. Cabdisalaan Yaasiin Maxamed oo ah Dean-ka jaamacadda Burco, waxaanu u xuub siibtay siyaasi u xiiqsan Kulmiye. Dhaq-dhaqaaqiisa u adeegida Kulmiye waxaa ugu dambeeyay mudaharaadki Kulmiye ee Burco ka dhacay  14 April oo uu Cabdisalaan Yaasiin ka mid ahaa dadki soo abuubalay isla markaana ka hadlay goobta. Muwaadin kastaa xaq ayuu u leeyahay inuu fikradiisa siyaasadeed cabirro, laakiin Cabdisalaan Yaasiin waxa uu gudoomiye u yahay jaamacad ku shaqaysa tabaruca iyo kaalmada dhaqaale ee ay ka hesho muwaadiinta Somaliland ee dal iyo dibed-ba jooga.  Su´aasha taagan waxa weeye, Dadkaas oo taageeradoodu xisbi walba leedahay, sidee ayay u sii wadi karaan taageerada ay siiyaan jaamacad uu gudoomiyaheedi isu badalay siyaasi xisbi u olaleeya?
  
Anigu shakhsiyan waxaan ku jiraa group lagu magacaabo Friends of University of Burao- Asxaabta Jaamacadda Burco- ahna dad si is-xilqaan ah tabarucooda dhaqaale bil kasta ugu kaalmeeya Jaamacadda Burco.  Waxaase la yaab igu noqotay in Gudoomiyihi jaamacadda uu mikirifoon (mouthpiece) u noqday xisbi siyaasadeed, taa oo looga wanaagsanaa nin haya xilka gudoomiye jaamacadeed inuu isku mashquuliyo ku dhex milanka siyaasadda Somaliland iyadoo ay sugayso hawlaha balaadhan ee jaamacad ku jirta marxalad ugub ah.
            Waa kuma Cabdisalaan Yaasiin?

Akhristow, waxaan halkan idiinkusoo bandhigayaa taariikhda siyaasadeed shakhsigan- Prof. Cabdisalaan ee dad badani aanay ogayn.
         Prof. Cabdisalaan isaga oo ka shaqaysta Jaamacadda King Saud University ee magaalada Riyadh ayuu waxa uu ka mid noqday jabhaddi la odhan jiray SNM badhtamihi sanadihi Sideetameeyaddi waxaanu ku biiray xarumahoodi ay ku lahaayeen gobolka Hararghe ee dalka Ethiopia.
Balse marki uu ka mid ahaa SNM saddex sanno oo kaliya ayaa Cabdisalaan, xamili kari waayay duruufihi ay SNM ku shaqaynaysay oo adkaa marka loo bar-bar dhigo noloshi raaxada lahayd ee Riyadh, isla mar ahaantaana wuxuu durbadiba ka niyad jabay in ay SNM ku guulaysan karto hadafkeedi ahaa inay rido xukunki Siyaad Barre.
Sidaa daraadeed Prof. Cabdislaan waxa uu ka goostay, kanna baxay SNM sanadki 1986 isagoo dib ugu laabtay shaqadiisi Sucuudiga iyo noloshiisi horre ee raaxada lahayd. Prof. Cabdislaaan wuxuu SNM iskaga dhaqaaqay xiligi ugu darnaa halgankeedi waxaanu ka goostay wakhti SNM wax ku soo biira maahaanee wax ka goosta aan la maqli jrin. Waliba waxa intaa dheer in Cabdisalaan isagoo ka tirsanaa saraakiisha SNM aanu cidna u sii sheegin ka goosashadiisa SNM sanadki 1986 waxaana iyadoo lagu ogaa safar Dire Dawa ah  mar kaliya lagu war helay inuu ka goostay, jooganna Riyadh.
 
Cabdisalaanow, Kulmiye miyuu ka fiicanyay SNM-ti aad sida bilaa sharafta ah uga goosatay maalintay ugu qadhaadhayd? Misse waxaan wali kaa bi´in isku ciil kaambigi cidlo-kaga-dhaqaaqi SNM oo Kulmiye ayaad ka dhex aragtay SNM u-eeg cusub oo aad isaga maydho ceebti iyo sumcad daraddi barigaa aad ka dhaxashay ka goositaanki SNM? 
 
Waxaa xusid mudan in sanadihi sideetameeyaddi dawladdi Siyaad Barre safaaradihi u joogay wadamada khaliijka oo ay aad isagu fiicnaayeen ay wixi SNM lagu ogaado inay u ololeeyaan laga qaadi jiray laba talaabo oo is huwan
1. baasaboorka soomaliga oo loo diido in loo cusboonaysiiyo
2.iyadoo laga dacweeyo laamaha dambi baadhista ee dawladda ay deganyihiin, rag badann oo sidaa loo dacweeyayna ay si toos ah uguba biireen SMN ka dib marki laga mustaafuriyay wadamadi Khaliijka ee ay joogeen.
 
Balse Cabdislaan Yaasiin marki uu ku soo laabtay Sacuudiga, dacwadaas oo kale kuma ay dhicin isagoo waliba sarkaal ka soo noqday SNM, waxaanu dib u bilaabay shaqadi uu horay uga hayn jiray jaamacada King Saud . Arintaasi waxa ay keentay in saraakiil sarre oo SNM ti ahaa oo uu ka mid yahay Mujaahid Maxamuud Ismaaciil Cali oo ku magac dheeraa Waraabe Cadde   ay ku eedeeyeen in uu Prof. Cabdislaan sir badan oo uu ka hayay SNM uu siiyay dawladdi Siyaad Barre kuna badashay in laga daayo dacwad looga gudbiyo laamaha dambi baadhista ee Sucuudiga si uu uga shaqaysto Sucuudiga. Waxaa waliba intaa dheer in Prof. Cabdisalaan.
          
Deg-deg ugu biiristiisi SNM iyo maalin kaliya-isaga-dhaqaaqiisi  SNM waxa ay sabab u tahay in Prof. Cabdisalaan dadka yaqaanaa ay ku tilmaamaan nin aad u bood-bood badan oo aan fadhiyin iskanna ah nooc minal Suufi. Waxaa iyanna xusid mudan in Cabdisalaan saddex sanno oo kaliya ka hor uu ka mid ahaa xisbiga UCID kana qayb galay kalfadhigii seddexaad ee golaha dhexe ee UCID oo Burco lagu qabtay July, 2004. http://www.ucidparty.com/kal3aaducid.htm

Dhinaca cilmiga siyaasadda marka la eego qofka Prof. Cabdisalaan oo kale ah waxaa loo yaqaanaa  eray bixinta ´´bandwagon jumper´´ ama hab dhaqanka ´´jumping on the bandwagon.´´  Afka soomaliga noqonaysa, ku boode kolba buudhi baabuur. Taa oo macnaheedu yahay inuu qofkaasi kolba ku biiro dhinaci uu isleeyahay wuu adkaanay ama guulaysanayaa iyadoo wax mabda´a ah oo ka dambeeyaa aanuu jirin, go´aankiisuna ku salaysanyahay danaysi shakhsi oo kaliya. Waxaan leeyahay, Cabdisalaanow, buudhigi baabuurka Siilanyo ku boodayee bal halkuu kuula dhaqaaqo waynu arki. Misse waxaa kugu dhici sidii nimanki reer Dhagax-Buur ee magaalada Hargeysa lagaga kireeyay buudhi aan meelnaba u dhaqaaqayn.
 
 
 
Faisal Haji Noor Abdalla
fai.noor@hotmail.com